W wielu dziedzinach techniki a także przemysłu istotne znaczenie ma kontrola parametrów fizycznych, takich jak temperatura, ciśnienie, wilgotność czy wymianę. Dokładność pomiarów wpływa na interpretację wyników, podejmowanie decyzji technologicznych a także stabilność procesów produkcyjnych. W związku z tym urządzenia pomiarowe podlegają okresowej weryfikacji, której celem jest utrzymanie ich zgodności z przyjętymi standardami odniesienia.

W praktyce znaczy to konieczność regularnego sprawdzania, czy wskazania przyrządów odpowiadają wartościom faktycznym w określonych ustaleniach.

W kontekście metrologii na prawdę bardzo często wykorzystuje się pojęcie wzorcowanie i kalibracja mierników, które odnosi się do działań mających na celu ranking wskazań urządzenia pomiarowego z wzorcem o znanej dokładności. Proces ten obejmuje analizę różnic wśród wartościami odniesienia a wynikami uzyskiwanymi przez dany przyrząd, co umożliwia określić jego charakterystykę pomiarową. Ważne znaczenie ma także dokumentowanie tych różnic, ponieważ daje możliwość to późniejszą ocenę stabilności urządzenia w czasie. Wzorcowanie bywa wykonywane w kontrolowanych warunkach laboratoryjnych, gdzie minimalizuje się wpływ czynników umieszczonych na zewnątrz mogących zaburzyć wynik.

Kalibracja jednakże odnosi się do działań dostosowujących wskazania miernika tak, by odpowiadały wartościom referencyjnym w określonym zakresie. W zależności od rodzaju urządzenia proces ten może obejmować regulację mechanicznych albo elektronicznych elementów przyrządu. W dużej liczbie przypadków kalibracja jest powiązana z wcześniejszym wzorcowaniem, ponieważ dopiero na bazie uzyskanych danych można ocenić, czy wymagane są korekty. Znaczenie tego procesu rośnie wraz z precyzją zastosowań, w których dosłownie niewielkie odchylenia mogą wpływać na interpretację rezultatów pomiarowych.

W praktyce przemysłowej i laboratoryjnej wykorzystuje się różnorakie procedury związane z utrzymaniem wiarygodności pomiarów, które obejmują zarówno cykliczne sprawdzanie urządzeń, jak i analizę ich stabilności w dłuższym okresie. W współzależności od specyfiki zastosowania dobiera się odpowiednie metody odniesienia a także częstotliwość sprawdzeniu, mając na uwadze warunki pracy sprzętu. Istotnym elementem jest również prowadzenie dokumentacji, która daje możliwość śledzić historię modyfikacji parametrów urządzeń. Dzięki temu wzorcowanie i kalibracja mierników stanowią detal systemu zapewniania jakości pomiarów, który znajduje wykorzystanie w wielu obszarach działalności technicznej i badawczej.

Zobacz także: kalibrowanie tes.